"Zbierzesz co posiejesz" - zasady i konsekwencje

Drodzy Państwo w cyklu „Zbierzesz co posiejesz” zastanawiamy się nad rożnymi aspektami pracy wychowawczej z dzieckiem. Ostatnio mówiliśmy o tym, że ważne jest aby dziecko funkcjonowało w świecie zasad. To bowiem porządkuje życie dziecka, sprawia, że świat jest bardziej przewidywalny i bezpieczny. Jak zatem tworzyć zasady aby miały one sens wychowawczy? W pierwszej kolejności przed przystąpieniem do tworzenia zasad muszą się Państwo zastanowić sami jakie zachowania dziecka są dla Państwa trudne do zaakceptowania, jakie zachowania chcielibyście wyeliminować. Tu ważne jest żeby dość precyzyjnie nazwać konkretne zachowania. Unikajmy przy tym uogólnień takich jak „jest niegrzeczny”. Słowo niegrzeczny dla każdego z nas może oznaczać co innego. Dla mamy niegrzeczny może oznaczać, że nie odkłada zabawek na swoje miejsce, a dla dziecka niegrzeczny to taki który przerywa rodzicom podczas rozmowy. Żeby uniknąć niejasności warto doprecyzować i nazwać konkretne zachowania. Tworzenie zasad powinno odbywać się z udziałem dziecka. Pamiętajmy, że narzucone z góry zasady dużo trudniej jest akceptować i przyjąć jako właśnie niż takie w których tworzeniu miało się swój udział. Zasady powinny być jasne i w miarę możliwości krótkie. Przy tematyce tworzenia zasad jakie dziecko ma przestrzegać chciałabym zwrócić państwa uwagę na pozytywne formowanie zasad. Na przykład zamiast „nie chodzimy po domu w czasie obiadu” – „podczas obiadu sierdzimy przy stole”. Albo zamiast „nie zostawiamy po sobie bałaganu” – „po skończonej zabawie zabawki odpoczywają w zielonym pudełku”. Zasada sformuowana pozytywnie daje dziecku wskazówkę jakie jest pożądanie zachowanie, jakie zachowanie rodzic aprobuje. Ważne jest także, abyście państwo ustalili z dzieckiem jakie są konsekwencje nieprzestrzegania poszczególnych zasad. Celowo mówię konsekwencje nie kary bo kara i konsekwencja różnią się od siebie. Kara jest zwykle nieprzewidywalna dla dziecka. Dziś za to samo zachowanie dziecko ma zakaz komputera, a jutro za takie samo zachowanie nie pojedzie na wycieczkę. Kara zależy od sytuacji, pomysłu rodzica oraz często wielu innych względów. Konsekwencja jest zawsze taka sama, ustalona wcześniej i zapowiedziana. Dziecko konsekwencje zna i potrafi ja przewidzieć, wobec powyższego ma możliwość wyboru jak się zachować, ma możliwość dokonanie swoistego bilansu zysków i strat, pozwala to na kształtowanie odpowiedzialności za swoje czyny. Zachęcam do posługiwanie się w wychowaniu jednak konsekwencjami. Jak je jednak egzekwować? Jak reagować gdy dziecko nie przestrzega zasad? Po pierwsze reakcja rodzica powinna być dość szybka i następować natychmiast po przewinieniu. Dodatkowo konsekwencja powinna być doprowadzona do końca co oznacza, że jeśli ustaliliśmy całodzienny zakaz oglądania bajek to nie robimy wyjątku na dobranockę. Ważne jest też aby konsekwencja była możliwa do wyciągnięcia przez rodziców oraz dopilnowana co oznacza, że jeśli wychodzimy z domu to możliwe, że dziecko jednak zacznie bajki oglądać. Inną istotna sprawa jest wyciąganie konsekwencji zawsze bez wyjątków i co ważne przez oboje rodziców! Taka jednomyślność rodziców i pozostawanie na jednym froncie wychowawczym daje najlepsze efekty. To bowiem odbiera dziecku możliwość manipulowanie zarówno sytuacją jak i rodzicami. Wyciąganie konsekwencji za nieprzestrzeganie zasad jest ważne, ale ważniejsze jest chyba wzmacnianie i nagradzanie tego co dziecko robi dobrze. Pochylmy się każdego dnia i starajmy się zauważać te pozytywy, a nawet jeśli o nie trudno to dostrzegajmy starania dziecka. Myśląc nagroda nie mam na myśli prezentu, nowej zabawki, czy pieniędzy. Myślę raczej o pochwale słownej o autentycznym, szczerym zachwycie rodzica nad pracą, staraniem dziecka. To dużo cenniejsze niż rzeczy materialne, nie ma bowiem chyba większej nagrody niż zadowolenie rodzica. Często też jest tak, że większe efekty daje skupianie uwagi na pozytywach, wzmacnianie ich, chwalenie za nie, niż wyciąganie konsekwencji za nieprzestrzeganie zasad. Zachęcam Państwa do korzystania z tego narzędzia jakim jest system zasad i konsekwencji oraz system wzmocnień pozytywnych. Zapewniają one dziecku bezpieczne ramy w których uczy się jak prawidłowo funkcjonować w społeczeństwie.


www.efs.gov.pl

Biuro projektu
Sieradz, Rynek 14, Ip.
wtorek-piątek: 8:00-16:00
sobota: 10:00-14:00


Copyright © 2010 - 2018 RCPEP, angelus.nasze.pl